هدف: درک و شناخت دقیق از ظرفیت سازگاری در جوامع روستایی این امکان را فراهم میکند تا در موقعیتهای اقلیمی گوناگون و منطبق با تواناییهای روستاییان، راهبردهایی اجرا شود که به کاهش آسیبهای ناشی از خشکسالی و ارتقای زیستپذیری آنان کمک کند. از اینرو، پژوهش حاضر با هدف شناسایی تاثیر مولفههای ظرفیت سازگاری بر زیستپذیری خانوارهای روستایی در مقابله با خشکسالی انجام شد.
روش پژوهش: در این تحقیق از فن پیمایش با رویکرد کمی برای جمعآوری و تجزیه و تحلیل دادهها استفاده شد. جمعآوری دادهها با استفاده از ابزار پرسشنامه انجام پذیرفت و مدلسازی معادلات ساختاری با نرمافزار SmartPLS برای تعیین تأثیر مولفههای ظرفیت سازگاری بر متغیر وابستهی زیستپذیری خانوارهای روستایی در شرایط خشکسالی انجام شد. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه سرپرستان خانوارهای کشاورز روستایی در شهرستان باوی استان خوزستان میشود که از بین آنان ۳۴۷ نفر به روش نمونهگیری سیستماتیک انتخاب شدند.
یافتهها: بر اساس یافتههای ماتریس راهبردهای سازگاری، به ترتیب تغییر زمان کاشت محصول، تغییر زمان برداشت، استفاده از پسانداز، مبادله کالا به کالا و روی آوردن به فعالیتهای غیر زراعی از مهمترین اقدامات کشاورزان در شرایط خشکسالی شناسایی شدند. نتایج مدلسازی معادلات ساختاری نیز نشان داد که هر پنج فرضیهی مربوط به دانش، میزان استفاده، وجود منابع و نهادهها، دسترسی به منابع و مشاوره دریافتی در رابطه با راهبردهای سازگاری بر زیستپذیری خانوارهای روستایی تاثیر مثبت و معنیداری دارد.
نتیجهگیری: در این راستا، سرمایهگذاری در توسعه دانش و مهارتهای کشاورزان، درک اهمیت مشاورههای ترویجی در تصمیمگیریهای هوشمندانه، بهبود دسترسی به منابع و بهکارگیری راهبردهای مؤثر برای مقابله با خشکسالی، از مهمترین توصیههای این پژوهش است.