دوره 14، شماره 54 - ( زمستان 1404 )
جلد 14 شماره 54 صفحات 148-133 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Rafie M, Riahi V, Yazdani S, Mehri F. The village as the base of the Asian mode of production. serd 2026; 14 (54) : 8
URL: http://serd.khu.ac.ir/article-1-3330-fa.html
URL: http://serd.khu.ac.ir/article-1-3330-fa.html
رفیعی معصومه، ریاحی وحید، یزدانی سهراب، مهری فرشید. روستا به مثابه بستر شیوه تولید آسیایی. اقتصاد فضا و توسعه روستایی. 1404; 14 (54) :133-148
معصومه رفیعی*1 
، وحید ریاحی2 ، سهراب یزدانی3 ، فرشید مهری4
، وحید ریاحی2 ، سهراب یزدانی3 ، فرشید مهری4
1- گروه جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشکده علوم جغرافیایی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران ، raha_rafie@yahoo.com
2- گروه جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشکده علوم جغرافیایی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران
3- گروه تاریخ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران
4- گروه تاریخ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران
2- گروه جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشکده علوم جغرافیایی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران
3- گروه تاریخ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران
4- گروه تاریخ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران
چکیده: (791 مشاهده)
هدف: با شکلگیری گفتمان شیوه تولید آسیایی که مارکس و انگلس در اواخر قرن نوزدهم صورتبندی کردند، و بر پایه مولفههای جغرافیایی، اجتماعی و سیاسی، روستا پایگاه اصلی و فراز نظریه وجه تولید آسیایی شناخته شد. بهدنبال قرارگیری در فرآیندی که در آن روستا اعتبار و شاخصه بنیادی نظریه است، مناسباتی بهوجود آمد که مجموعاً در ارتباط فراگیر و فرادستی با جغرافیای روستایی قابل تفسیر هستند. این تحقیق با هدف تبیین جایگاه روستا در نظریه شیوه تولید آسیایی بهدنبال مرور نظریه و تفسیرهای متفاوت دانشهای گوناگون در موضوع جایگاه روستا است.
روش پژوهش: جامعه آماری این پژوهش، مستندات دانشهای گوناگون بهویژه مطالعات تاریخی، علوم اقتصادی، علوم اجتماعی و بعضاً علوم جغرافیایی، در ارتباط با نظریه شیوه تولید آسیایی است. بدین منظور، مطالعات مرتبط بهویژه در مناطق آفریقا و کشورهای چین، کره، ایران و روسیه که مطالعه گفتمان شیوه تولید آسیایی بر آنها تمرکز دارد، بررسی شده است. روش تحقیق در این پژوهش تاویلگرایی با مرور مصداقها و شواهدی است که از متون اتخاذ گردیده است.
یافتهها: با کنار هم قراردادن حدود 80 شاهد مثالی، هفت مقوله هستهای و کانونی بهدست آمد که از آنها میتوان روستا را بستر اصلی شکلگیری نظریه تولید آسیایی تفسیر کرد. اجتماع استبدادزده، متاثر از قدرت متمرکز، دارای حاکمیت اقتصاد معیشتی، دارای خودکفایی، مدیریت تکوجهی و دارای نظم اجتماعی بسته نیز از ویژگیهای جوامع روستایی در بستر شرقی (آسیایی) آن است.
نتیجهگیری: در جوامعی که گفتمان تولید آسیایی مورد بحث بوده است، روستا نخست بستر اصلی شکلگیری نظریه تولید آسیایی است؛ سپس در تفسیرهای شیوه تولید آسیایی روستا با ویژگیهای اجتماع استبدادزده، متاثر از قدرت متمرکز، دارای حاکمیت اقتصاد معیشتی، دارای خودکفایی، مدیریت تکوجهی و دارای نظم اجتماعی بسته شناخته میشود.
روش پژوهش: جامعه آماری این پژوهش، مستندات دانشهای گوناگون بهویژه مطالعات تاریخی، علوم اقتصادی، علوم اجتماعی و بعضاً علوم جغرافیایی، در ارتباط با نظریه شیوه تولید آسیایی است. بدین منظور، مطالعات مرتبط بهویژه در مناطق آفریقا و کشورهای چین، کره، ایران و روسیه که مطالعه گفتمان شیوه تولید آسیایی بر آنها تمرکز دارد، بررسی شده است. روش تحقیق در این پژوهش تاویلگرایی با مرور مصداقها و شواهدی است که از متون اتخاذ گردیده است.
یافتهها: با کنار هم قراردادن حدود 80 شاهد مثالی، هفت مقوله هستهای و کانونی بهدست آمد که از آنها میتوان روستا را بستر اصلی شکلگیری نظریه تولید آسیایی تفسیر کرد. اجتماع استبدادزده، متاثر از قدرت متمرکز، دارای حاکمیت اقتصاد معیشتی، دارای خودکفایی، مدیریت تکوجهی و دارای نظم اجتماعی بسته نیز از ویژگیهای جوامع روستایی در بستر شرقی (آسیایی) آن است.
نتیجهگیری: در جوامعی که گفتمان تولید آسیایی مورد بحث بوده است، روستا نخست بستر اصلی شکلگیری نظریه تولید آسیایی است؛ سپس در تفسیرهای شیوه تولید آسیایی روستا با ویژگیهای اجتماع استبدادزده، متاثر از قدرت متمرکز، دارای حاکمیت اقتصاد معیشتی، دارای خودکفایی، مدیریت تکوجهی و دارای نظم اجتماعی بسته شناخته میشود.
شمارهی مقاله: 8
فهرست منابع
1. ابن خلدون، ابوزید عبدالرحمن (1359). مقدمه ابن خلدون. ترجمه محمد پروین گنابادی، تهران: بی نا.
2. ابن ندیم، محمد بن اسحاق (1381). الفهرست ابن ندیم. ترجمه محمد رضا تجدد، تهران: نشر اساطیر.
3. ارسطو (1364). سیاست. ترجمه حمید عنایت، تهران: انتشارات خوارزمی.
4. استنفورد، مایکل (1384). درآمدی بر تاریخ پژوهی. ترجمه مسعود صادقی، تهران: انتشارات سمت.
5. امیرخسروی، بابک (1397). دولت در ایران نقدی بر نظریه شیوه تولید آسیایی مارکس. تهران: نشر اختران.
6. انگلس، فردریش (1853). نامه انگلس به مارکس. مکاتبات مارکس وانگلس در باب ماتریالیسم تاریخی. لندن: انتشارات سازمان وحدت کمونیستی.
7. بهفروز، فاطمه (1378). فلسفه روش شناسی تحقیق علمی در جغرافیا. تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
8. بیک محمدی، حسن (1386). مقدمهای بر جغرافیای تاریخی ایران. اصفهان: انتشارات دانشگاه اصفهان.
9. حمید، حمید (1356). علم تحولات جامعه. تهران: انتشارات سیمرغ.
10. رویان، پ (بی تا). درباره ماتریالیسم تاریخی. بی جا: بی نا.
11. طبری، احسان (1358). برخی بررسی ها درباره جهان بینی ها و جنبش های اجتماعی در ایران. تهران: نشرآلفا.
12. کاتوزیان، همایون (1392). اقتصاد سیاسی ایران، تهران: نشر مرکز.
13. کریستنس، آرتور (1367). تاریخ ایران زمان ساسانی. ترجمه رشید یاسمی، تهران: نشر صدای معاصر.
14. کریمی، عطاء لله (بی تا). شناخت. تهران: انتشارات مجموعه آشنایی با فلسفه اسلامی.
15. کورنین، جان (1963). اساس مارکسیسم- لنینیسم. مسکو.
16. مارکس (1977). انتقادی بر نظریه هگل درباره دولت. از مجموعه نوشتههای اولیه، لندن.
17. مارکس (1363). گروندریسه (مبانی نقد اقتصادی سیاسی). ترجمه باقر پرهام و احمد تدین، تهران: نشرآگاه.
18. مارکس، انگلس، لنین (1970). مقدمه طولانی درباره جوامع پیشاسرمایهداری. پاریس.
19. مارکس، کارل (1352). صورت بندیهای اقتصادی پیشاسرمایهداری، ترجمه خ پارسا، بی نا.
20. مارکس، کارل (1363). گروندریسه (مبانی نقد اقتصادی سیاسی). ترجمه باقر پرهام و احمد تدین، تهران: نشرآگاه.
21. مارکس، کارل (1380). درباره تکامل مادی تاریخ (دو رساله و 28 نامه مارکس وانگلس). ترجمه خسرو پارسا، نشر دیگر.
22. مارکس، کارل و انگلس، فردریش (1976). ایدئولوژی آلمانی. ترجمه زوبین قهرمانی، مسکو: انتشارات پروگرس.
23. ماهرویان، هوشنگ (1381). تبارشناسی استبداد ایرانی ما. تهران: نشر بازتاب نگار.
24. منتسکیو (1370). روح القوانین. ترجمه علی اکبر مهتدی، تهران: انتشارات امیرکبیر.
25. هرودوت (1356). تاریخ هرودوت. ترجمه وحید مازندرانی. تهران: انتشارات فرهنگستان ادب و هنر ایران.
26. Amir Khosravi, B. (1997). The State in Iran: A Critique of Marx's Theory of the Asiatic Mode of Production. Tehran: Akhtaran Publishing House. (in Persian)
27. Aristotle. (1985). Politics. Translated by Hamid Enayat, Tehran: Al-Khwarizmi Publishing House. (in Persian)
28. Behforuz, F. (1999). Philosophy of Methodology of Scientific Research in Geography. Tehran: Tehran University Press. (in Persian)
29. Bek Mohammadi, H. (2007). Introduction to the Historical Geography of Iran. Isfahan: Isfahan University Press. (in Persian)
30. Bhadra, B. (1980). Marx's Views on india: acritique of the Asiatic mode of prpduction, A Thesis Submitted to the School of Graduate Studies in Partial Fulfilment of the Requirements for the Degree Master of Arts McMaster university.
31. Bhattacharya, S.C. (1978). Sorne Aspects of Indian Society. Calcutta: Firma Kim Mukhopadhyay.
32. Choe, J-H. (1987). Asiatic" or "Feudal" - How to Define the Precapitalist Mode of Production in Korea?, Internationales Asienforum, 18 (1/2).
33. Christensen, A. (1988). History of Iran during the Sassanid Period. Translated by Rashid Yasemi. Tehran: Sada-e-Moser Press. (in Persian)
34. Cornin, J. (1963). The Foundations of Marxism-Leninism. Moscow. (in Persian)
35. Csaba, E. (1981). the asistic mode of production in Africa Author(s).
36. Engels, F. (1853). Letter from Engels to Marx. Correspondence between Marx and Engels on Historical Materialism, London: Communist Unity Organization Publishing House. (in Persian)
37. Fogel, J. (1988). The Debates over the Asiatic Mode of Production in Soviet Russia, China, and Japan Author(s). Source: The American Historical Review, 93(1), Published by: Oxford University Press on behalf of the American Historical Association.
38. Hamid, H. (1977). Science of Social Developments. Tehran: Simorgh Press. (in Persian)
39. Herodotus. (1977). The History of Herodotus. Translated by Vahid Mazandarani, Tehran: Iranian Academy of Literature and Art Publications. (in Persian)
40. Hobsbawm, E. (1975). Introduction. Karl Marx, Pre-Capitalist Economie Formations. New York: International Publishers. Il Pp. 1-65 in
41. Ibn Khaldun, A. Z. A. R. (1970). Introduction to Ibn Khaldun. Translated by Mohammad Parvin Gonabadi, Tehran: Bi Na. (in Persian)
42. Ibn Nadim, M. I. (1982). Al-Fihrist Ibn Nadim. Translated by Mohammad Reza Tajdab. Tehran: Asatir Publishing House. (in Persian)
43. July, R. (1975). Precolonial Africa: an economic and social history, Publisher: New York: Scribner. https://www.bibli.com
44. Karimi, A.A. (Bita). Knowledge. Tehran: Publications of the Islamic Philosophy Collection. (in Persian)
45. Katouzian, H. (2013). Political Economy of Iran. Tehran: Markaz Press. (in Persian)
46. Kiernan, V. G. (1974). Marxism and amprialism, studies, Istanbul Bil Gi university Library.
47. Lawrence, K. (1994). Asiatische Produktionsweise, in: W.F Haug (ed.) Historisch
48. LeGrand, C. (1990). Queen's University, the shift in the world economy on economic strategies and social relations in the Third World; with the concept of moral economy; and with the innovative use of regional perspectives and new sources to study rural history. CanadialJ Journal of HislOry/AnlJaJes canadiennes d'hisroire xxv.
49. Lenin, V. I. (1907). The Agrarian Programme of Social-Democracy in the First Russian Revolution. (1905-1907). from marxists.org /archive/ lenin/works/ 1907/ agrprogr/ index.htm
50. Lenin, V.I. (1920). Draft Theses on National and Colonial Questions for the Second Congress of the Communist International, from marxists.org/ archive /lenin/ works/ 1920/ jun /05.htm
51. Lichtheim, G. (1967) . the Concept of ideology, N.Y., Random House.
52. Mahroyan, H. (1381). The Genealogy of Our Iranian Despotism. Tehran: Baztab Negar Publishing. (in Persian)
53. Marx, Engels, Lenin. (1970). A Long Introduction to Pre-Capitalist Societies. Paris. (in Persian)
54. Marx, K,. & Frriedrich, E. (1971). manifest of the commonist party, progress publishers, Moscow.
55. Marx, K,. & Frriedrich, E. (1983). the portable karl marx, ed.eugene kamenka,new York,penguin book.
56. Marx, K. (1973). Grundrisse (Foundations of the Critique of Political Econorny). Translated by Martin Nicolaus. Hamondsworth: Penguin Books Ltd.
57. Marx, K. (1973). Pre-capitalist Economic Formations. Translated by Kh. Parsa, without a name. (in Persian)
58. Marx, K. (1977). A Critique of Hegel's Theory of the State. From the Collection of Early Writings. London. (in Persian)
59. Marx, K. (1981). On the Material Development of History (Two Treatises and 28 Letters of Marx and Engels). Translated by Khosrow Parsa, Other publications. (in Persian)
60. Marx, K. (1984). Grundrisse (Fundamentals of Political Economic Criticism). Translated by Baqir Parham and Ahmad Tedin, Tehran: Agha Publishing House. (in Persian)
61. Marx, K. (1984). Grundrisse (Fundamentals of Political Economic Criticism). Translated by Baqir Parham and Ahmad Tedin, Tehran: Agha Publishing House. (in Persian)
62. Marx, K., & Engels, F. (1976). The German Ideology. Translated by Zubin Ghahremani, Moscow: Progress Publishing. (in Persian)
63. Montesquieu. (1991). The Spirit of the Laws. Translated by Ali Akbar Mohtadi, Tehran: Amir Kabir Publishing. (in Persian)
64. Royan, P. (Be-Ta). About Historical Materialism. Bi-Ja: Bi-Na. (in Persian)
65. Stanford, M. (1985). An Introduction to Historical Studies. Translated by Masoud Sadeghi, Organization for the Study and Compilation of Humanities Books in Universities. Tehran: Samt Publishing House. (in Persian)
66. Tabari, E. (1979). Some Studies on Worldviews and Social Movements in Iran. Tehran: Alfa Press. (in Persian)
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
