fa سازگاری اجتماعی و مادران کودکان عقب مانده ذهنی آموزش پذیر پژوهشي Research آمار فزاینده­ی کودکان مبتلا به عقب ماندگی ذهنی در ایران و تأثیر عمیق آنها بر سازگاری خانواده، به­ویژه مادران این کودکان و وجود مطالعات بسیار اندک در این گروه هدف، سبب شد این مطالعه با هدف بررسی تأثیر آموزش بر سازگاری مادران دارای کودک عقب مانده ذهنی آموزش پذیر طبق نظریه­ی سازگاری روی، در سال 89-1388 انجام گیرد. مطالعه­ی نیمه تجربی حاضر بر روی 40 نفر از مادران کودکان عقب مانده ذهنی آموزش پذیر مراجعه کننده به مدرسه­ی استثنایی شهرستان آران و بیدگل طی سال­های 89-1388 صورت پذیرفت. مداخله به شیوه­ی حضوری و در 4 جلسه­ی آموزشی 2 ساعته به همراه 30 دقیقه پرسش و پاسخ در طی 2 هفته انجام گرفت. محتوای آموزش شامل آموزش شیوه­های سازگاری بر اساس ابعاد نظریه­ی سازگاری روی بود. پرسشنامه­ی سازگاری، قبل و 6 هفته بعد از پایان مداخله، مجدداً توسط واحدهای مورد پژوهش تکمیل گردید. تجزیه و تحلیل داده­ها با استفاده از آزمون t زوجی و دقیق فیشر نشان داد میانگین نمرات سازگاری اجتماعی مادران در بعد فیزیولوژیک، درک از خود، وابستگی و استقلال، ایفای نقش و سازگاری اجتماعی کل، قبل و بعد از آموزش، اختلاف معناداری دارد. این یافته­ها نشان داد که آموزش در تغییر سازگاری اجتماعی مادران کودکان عقب مانده ذهنی آموزش پذیر مؤثر است. Mentally retarded children impose an extra stress on their parents especially on their mothers. Coping skills can be used by the parents to relieve the stress and to improve the adaptation. Therefore, the aim of this study was to assess the effect of training on the social adaptation of educable mentally-retarded children’s mothers based on Roy adaptation theory. This quasi-experimental study was carried out on 40 mothers whose educable mentally retarded children went to the exceptional school in Aran and Bidgol during 2010-2011. Intervention consisted of four two-hour sessions, supplemented by a 30 minute conversation between the interviewer and the candidate within 2 weeks. Coping skills program was based on the dimensions of Roy theory. Adaptation questionnaire was completed before and 6 weeks after the completion of intervention by the participants. The mean scores of mothers’ social adaptation had significant difference before and after the training in physiological, self-concept, dependence/independence, role-playing dimensions and total social adaptation. According to the results of the study, the training based on the Roy theory had a positive effect on the social adaptation of mentally retarded children’s mothers. عقب ماندگی ذهنی , سازگاری اجتماعی , نظریه ی سازگاری روی , Mental Retardation , Social Adaptation , Roy Adaptation Theory , 55 65 http://rph.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3-118&slc_lang=fa&sid=1 Z, Aliakbarzade Arani زهرا علی اکبرزاده آرانی zaliakbarzade@muq.ac.ir 1003194753284600401 1003194753284600401 Yes دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران، M, Khari Arani مجید خاری آرانی khari322_m@yahoo.com 1003194753284600402 1003194753284600402 No آموزش و پرورش کاشان A, Hajbagheri علی حاج باقری hajibagheri_a@kaums.ac.ir 1003194753284600403 1003194753284600403 No دانشگاه علوم پزشکی کاشان F, Aliakbarzade Arani فاطمه علی اکبرزاده آرانی nursing-aran@yahoo.com 1003194753284600404 1003194753284600404 No آموزش و پرورش کاشان