عنوان نشریه

اثر زمان و روش فرآوری بر ارزش غذایی لاشۀ گاماروس ( پونتوگاماروس مئوتیکوس)

هاجر آذرین

در این تحقیق با توجه به ارزش غذایی گاماروس ها به بررسی کیفیت و اجزای غذایی گاماروس پرداخته شده است. به همین منظور در این آزمایش، گاماروسهای جمعآوری شده از ساحل جنوبی دریای خزر در ناحیۀ بندرانزلی به سه تیمار شاهد، خشک شده و فریزشده تقسیم شدند. تیمارها در سه فاز زمانی بعد از یک هفته، دو هفته و یک ماه از نظر صفات کیفی یعنی پروتئین، چربی، خاکستر و رطوبت در آزمایش گاه از نظر بیوشیمیایی بررسی شدند. هر اندازه گیری با سه بار تکرار همراه بود. نتایج تجزیه واریانس عوامل بررسی شده نشان داد که تیمارهای مختلف، تفاوتهای معنی داری در میزان پروتئین، خاکستر و رطوبت دارند، اما در مورد چربی بین اثرات متقابل زمان و نحوۀ نگه داری اختلاف معنیداری وجود نداشت. مقایسۀ میانگین شاخصهای ارزیابیشده با آزمون دانکن نیز نشان داد که بیش ترین مقدار پروتئین (13/43 درصد)، بیش ترین مقدار چربی (78/5) و بیش ترین مقدار خاکستر (25/23 درصد) در نمونۀ خشک شده مشاهده شد. در صورتی که بیش ترین مقدار رطوبت (67/75 درصد) در نمونۀ شاهد اندازهگیری شد. کم ترین مقدار خاکستر (82/5)، کم ترین مقدار چربی (41/0 درصد) و کم ترین مقدار پروتئین (36/12 درصد) در نمونۀ شاهد مشاهده شد درصورتی که کم ترین مقدار رطوبت (52/13 درصد) در نمونۀ خشک شده اندازهگیری شد.

بررسی تأثیر دمای پایین روی فعالیت آنزیم‌های آنتی‌اکسیدانی در بخش فلاودو میوه پنج رقم از مرکبات

منصور افشار محمدیان

مرکبات از محصولات گرمسیری و نیمه گرمسیری است. مشکل اصلی پرورش مرکبات در آب و هوای نیمه گرمسیری، خطر سرما و یخ بندان است. با توجه به تقارن فصل برداشت میوه مرکبات با ایام سرد سال، تحقیق بیش تر روی اثرات فیزیولوژیکی آسیب های سرمایی تنش دمای پایین این گیاه ضروری است. در این تحقیق بخش فلاودو میوه پنج رقم مرکبات شامل پرتقال خونی، لیموترش مازندرانی، پرتقال والنسیا، نارنگی انشو و پرتقال محلی از شمال کشور به منظور تعیین میزان فعالیت آنزیم های سوپر اکسید دیس موتاز(SOD) ، آسکوربات پراکسیداز(APX) کاتالاز (CAT) و پراکسیداز (POD) در دمای کنترل (C˚15~) و تیمارهای دمایی 3، 0، 3- و 6- درجۀ سانتی گراد در دو مرحلۀ قبل از رسیدگی و رسیدگی کامل میوه ارزیابی شد. نتایج این تحقیق نشان داد که میزان فعالیت آنزیم SOD نسبت به سایر آنزیم ها در بافت فلاودوی همۀ ارقام تحت تأثیر سرما بیش تر بود که می تواند نشان دهندۀ این باشد که آنزیم SOD اولین خط دفاعی میوه ها است. در بافت فلاودوی پرتقال خونی در هر دو مرحله رسیدگی کامل و قبل از رسیدگی، فعالیت CAT در همۀ تیمارهای دمایی بیش تر بود. ارقام نارنگی انشو و پرتقال محلی به ترتیب بیش ترین و کم ترین میزان فعالیت آنزیم APX را در هر دو مرحله برداشت دارا بودند. در ضمن، در ارقام نارنگی انشو، پرتقال خونی و لیمو ترش مازندرانی با کاهش دما، افزایش معنی داری در فعالیت آنزیم POD دیده شد.

پاسخهای متمایز بذرهای تر و خشک گندم به میدان های مغناطیسی ایستا و متناوب

عاطفه پایز

با وجود پژوهش های متعدد روی تأثیر میدانهای مغناطیسی بر گیاهان، سازوکار دقیق این اثرات هنوز مشخص نشده است. هدف از این پژوهش مقایسۀ تأثیر میدانهای مغناطیسی بر جوانهزنی و رشد اولیۀ بذرهای گندم است. بدین منظور بذرهای گندم¹ به دو صورت خیسانده شده و خشک به مدت 4 روز، هر روز 5 ساعت تحت تیمار میدان مغناطیسی ایستا (SMF 30 میلی تسلا) و متناوب (EMF 10 کیلوهرتز) قرار گرفتند. میزان آب گیری، درصد و سرعت جوانهزنی بذرها، رشد دانهرست، هدایت الکتریکی پوست دانه و غشای دانهرست اندازه گیری شد. نتایج نشان داد که در مقایسه با نمونههای شاهد در گروه گندم تر، تیمار میدان مغناطیسی اثر معنی داری بر درصد جوانه زنی بذرها ندارد، ولی سرعت جوانهزنی، وزن تر، وزن خشک و شاخص توان II را افزایش می دهد. میدان مغناطیسی بر طول دانهرست حاصل از بذرهای خشک اثر مثبت داشت و در بقیۀ موارد اثر افزایشی مشاهده نشد. تیمار با میدان مغناطیسی سبب کاهش نشت الکتریکی پوست دانه و غشای دانهرست شد، ولی سبب افزایش آب گیری دانه نشد؛ از همین رو، افزایش سرعت جوانه زنی و رشد بهتر دانه رستها احتمالاً به دلیل افزایش تمامیت غشا و پوست دانه، افزایش میزان یا فعالیت آنزیمهای دخیل در جوانهزنی بذرها و یا آنزیمهای آنتی اکسیدانت است. اثرات میدان بر بذرهای تر گندم بسیار بهتر از بذرهای خشک است وهم چنینSMF نسبت به EMF اثرات بهتری بر جوانهزنی و رشد دانه رستها نشان می دهد.

مقایسه تاثیر رژیم نوری بر رشد، بقاء و پارامترهای تغذیه ای در لارو نورس و بچه ماهیان قزل آلای رنگین کمان (Oncorhynchus mykiss)

ابراهیم حسین نجدگرامی

نور یکی از فاکتورهای مهم محیطی موثر در زندگی ماهیان به شمار می رود. در تحقیقی تاثیر رژیم نوری بر پارامترهای رشد و بقاء در لارو و بچه ماهیان قزل آلای رنگین کمان در 4 تیمار نوری (24 L: 0D , 16 L:8D , 8L:16D , 0L:24 D ) مورد بررسی و مقایسه قرار گرفت. در این تیمارها L برابر طول مدت ساعات روشنایی و D برابر ساعات تاریکی بود. نتایج آزمایش اول نشان داد که لاروها در تیمار 24 ساعت روشنایی دارای بالاترین رشد، افزایش وزن بدن و ضریب رشد ویژه بودند که اختلاف معنی دار با 24 ساعت تاریکی داشت P 0.05) ). نتایج این تحقیق نشان داد که تاثیر رژیم نوری در ماهی قزل آلا رنگین کمان بستگی به مرحله تکاملی این ماهی دارد و لاروها برخلاف بچه ماهیان در دوره های نوری طولانی دارای رشد بهتری هستند.

نشان ویژه سازی مقایسه ای فیزیولوژیکی میکروفلور سیانوباکتریایی مناطق آلوده و غیرآلوده نفتی

فرزانه زندی

آلودگی های نفتی ناشی از مصرف روزافزون نفت در زندگی بشر، تأثیرات مختلفی را روی اکوسیستم های آبی و خاکی و نیز میکروفلور آن ها گذاشته است. در این تحقیق، تنوع فیزیولوژیکی سویه های فلور سیانوباکتریای جدا شده از مناطق آلوده و غیرآلوده به مواد نفتی با استفاده از عوامل میزان کلروفیل، فیکوبیلی پروتئین ها، میزان فتوسنتز و میزان رشد آزمایش شد. بدین منظور سویه های مختلف سیانوباکتریایی از مناطق آلوده و غیرآلوده جدا و خالص شدند. سویه های خالص شده در محیط مایع مناسب کشت شد و در فاز لگاریتمی آزمایش شدند. میزان کلروفیل و فیکوبیلی پروتئین ها از روش جذب نوری، مقدار فتوسنتز با کمک دستگاه اکسی ویو و مقدار رشد با محاسبۀ وزن خشک سنجیده شد. مقدار کلروفیل و فتوسنتز در شرایط یک سان آزمایشگاهی در سویه های مناطق آلوده به طور معنی داری نسبت به سویه های مناطق غیرآلوده کم تر بود. با وجود این، سویه های مناطق آلوده میزان رشد بیش تری نسبت به سویه های غیرآلوده نشان دادند و این تفاوت معنی دار است. هم چنین تفاوت معنی داری بین رنگیزه های فیکوبیلی پروتئینی در دو گروه مشاهده نشد. به طور کلی، نتایج نشان می دهد که سویه های سیانوباکتریایی جدا شده از مناطق آلوده به نفت با افزایش زیست تودۀ خود، آسیب ناشی از کاهش مقدار فتوسنتز و کلروفیل ناشی از تنش نفت را جبران کرده و در مقابل این تنش مقاومت می کنند. این پاسخ منجر به تغییر فلورسیانوباکتریایی به سمت سویه های مقاوم و میکسوتروف است که علاوه بر فتوسنتز قادر به استفاده از هیدروکربن های نفتی به عنوان منبع انرژی است و در نتیجه با غلبه بر افت انرژی ناشی از کاهش فتوسنتز و حتی افزایش بهره وری کسب انرژی نسبت به گونه های مناطق غیرآلوده، انرژی لازم برای رشد و گسترش خود را فراهم سازند.

بررسی ترکیبات فنلی، روغن های ضروری و فعالیت آنتی اکسیدانی و ضد‌ باکتریایی گونۀ سالویا اتیوپیس(تیرۀ نعنائیان)

جنس مریم گلی از جنسهای مهم تیرۀ نعنائیان است که اغلب گونههای آن ارزش غذایی و دارویی دارند. در این پژوهش محتوای فنل و فلاونوئید کل و نیز فعالیت آنتیاکسیدانی عصارۀ متانولی گونۀ سالویا اتیوپیس ارزیابی شد. اجزای موجود در روغنهای ضروری این گونه به صورت کمّی و کیفی باGC و GC-MS آنالیز شد. هم چنین فعالیت ضد باکتریایی عصارۀ متانولی روغن های ضروری گونۀ بررسی شده به ترتیب در برابر شش و دو سویه باکتری گرم مثبت و منفی بررسی شد. نتایج نشان داد که گونۀ سالویا اتیوپیس دارای محتوای ترکیبات فنلی و فعالیت آنتیاکسیدانی چشم گیری است. در بررسی ترکیبات روغنهای ضروری گونۀ بررسی شده 11 ترکیب شناسایی شد که آلفا-کوپاین با مقدار 48/33% فراوانترین ترکیب روغنهای ضروری بود. عصارۀ گونۀ بررسی شده در زمینۀ فعالیت ضد باکتریایی پتانسیل مهاری بسیار زیادی را در برابر باکتری پروتئوس ولگاریس نشان داد؛ هرچند روغن های ضروری آن فاقد فعالیت ضد باکتریایی بود.

بررسی اثرات زهر زنبورعسل و ویتامین D3 بر سلول‌های بنیادی مزانشیمی بندناف و تمایز به سمت استئوبلاست

بند ناف از مهم ترین منابع سلولهای بنیادی مزانشیمی است. این سلولها در صورتی که تحت شرایط خاص قرار گیرند، توان تمایز به بافتهای مختلف را دارند. در پژوهش های گذشته اثر تمایزی ویتامین D3 بر روی سلول های بنیادی استخوان اثبات شده است. هم چنین نشان داده شده است که زهر زنبور (BV) سبب تمایز سلولهای سرطانی میگردد. در بررسی حاضر اثر تمایزی BV و ویتامین D3 بر روی سلولهای بنیادی بند ناف استئوبلاست بررسی شد. برای انجام این تحقیق بافت های بندناف حاصل از 12-10 جنین موش پس از هضم آنزیمی در محیط DMEM کشت داده شدند. برای اثبات بنیادی بودن این سلولها فاکتور OCT4 جنینی و برای اثبات مزانشیمی بودن آن ها حضور مارکرهای سطحی CD29، CD44 و CD73 به روش فلوسیتومتری بررسی شد. نتایج بیان بالای فاکتور های فوق را در این سلولها نشان داد. پس از پاساژ دوم، برای بررسی تمایز، سلولها با غلظتهای مختلف BV، ویتامین D3 و هم افزایی این دو ترکیب به مدت 21 روز تیمار شدند. در ابتدا برای به دست آوردن دوزهای مناسب BV، اثرات کشندگی آن بر سلولها با روش MTT بررسی شد و مشخص شد که BV در غلضتهای بیش تر از &mug/ml6 موجب مهار رشد سلول های مزانشیمی میگردد. سپس سطح کلسیم سلولها توسط رنگآمیزی آلیزارین رد بررسی شد. علاوه بر این میزان آلکالین فسفاتاز به عنوان یک مارکر استخوانی اندازه گیری شد. با استفاده از رنگآمیزی آلیزارینرد و تست آلکالین فسفاتاز اثبات شد که BV با غلظتهای غیرسمی (&mug/ml2 ،&mug/ml4و &mug/ml6) موجب تمایز اندکی در سلولهای بنیادی بند ناف به سمت استخوان موجب میشود. در صورتی که استفاده توأم BV با ویتامین D3 موجب افزایش قدرت تمایزی این ویتامین میگردد. در نتیجه، پیشنهاد میشود سلولهای بنیادی بند ناف در صورتی که تحت تیمار هم زمانBV و ویتامین D3 قرار بگیرند توانایی تمایز به سمت سلولهای استخوان ساز را داشته و در نتیجه میتوانند در سلول درمانی کاربرد داشته باشند

تأثیر ایندول استیک اسید بر میزان پروتئین، کربوهیدرات‌ها و تبادلات گازی در گیاه سویا تحت تنش آلومینیوم کلرید

در این پژوهش، اثرات ایندول استیک اسید بر برخی پارامترهای فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی در گیاه سویا¹ تحت تنش آلومینیوم کلرید بررسی شده است. بذرها پس از استریل شدن در ظروف پتری حاوی آب مقطر کشت شدند. سپس گیاهک های 6 روزه به گلدان های حاوی شن شسته شده منتقل شدند و با محلول غذایی هوگلند در شرایط کنترل شده (16 ساعت روشنایی و 8 ساعت تاریکی، دما C˚25 در روز C˚18 در شب) آبیاری شدند. گیاهان 20 روزه با غلظت های مختلف آلومینیوم کلرید (0، 50، 100، 200 و 300 میکرومولار) و ایندول استیک اسید (0، 50 و 100 میکرومولار) تیمار شدند و برداشت گیاهان 15 روز بعد انجام گرفت. گیاهان با افزایش غلظت کلرور آلومینیوم، کاهش محتوای نسبی آب برگ ها و میزان پروتئین، قندهای محلول، کلروفیل های a، b، کاروتنوئیدها و فتوسنتز را نشان دادند، اما میزان تنفس و نقطۀ جبران CO₂در آن ها افزایش یافت. با افزودن ایندول استیک اسید به محیط کشت، گیاهان کاهش بیش تر میزان قندهای محلول، کلروفیل های a، b، کاروتنوئیدها و فتوسنتز و افزایش بیش تر دیگر عوامل را نشان دادند. هم چنین با افزایش غلظت کلرور آلومینیوم در محیط کشت در هر دو حالت بدون اکسین و با اکسین افزایش میزان قندهای نامحلول، پرولین و مالون دی آلدهید مشاهده شد. با افزودن هورمون اکسین اگرچه در برخی موارد اثرات تنشی آلومینیوم افزایش یافت، اما با افزایش میزان پرولین بردباری گیاه سویا را در شرایط تنش کمی تعدیل بخشید.