fa تحلیل فضایی تغییر اقلیم ایران از دیدگاه شار گرمای محسوس و شار گرمای نهان به روش باون تخصصي Special پژوهشي Research <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span sans-serif="" style="font-family:Calibri,"><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span b="" nazanin="" style="font-family:">شار گرمای محسوس و شار گرمای نهان از جمله متغیرهایی هستند که وابستگی زیادی به دما دارند و از طرفی اکثر متغیرهای هواشناسی وابسته به دما می‌باشند. لذا در این پژوهش قصد داریم با بررسی سیر تغییرات شار گرمایی محسوس و گرمای نهان و نسبت بین این دو به بواکاوی و آشکارسازی تغییرات اقلیمی ایران بپردازیم. بدین منظور از داده‌های باز تحلیلی </span></span></span></b><b><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">NCEP/NCAR</span></span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"> شامل شار گرمای محسوس و نهان طی دورۀ 1948-2020 در محدوده ایران استفاده شد. از نسبت این دو شار گرمایی، میزان ضریب باون محاسبه شد. برای تحلیل فضایی زمانی </span></span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span majalla="" sakkal="" style="font-family:">&ndash;</span></span></span></b><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span b="" nazanin="" style="font-family:"> مکانی آنها از روش‌های درون‌یابی استفاده شد. ضمن اینکه با بهره‌گیری از روش‌های ناپارامتریک من کندال و شیب‌سن تغییرات فضایی و زمانی نیز بررسی شد. بخش اوّل نتایج نشان داد که به لحاظ مکانی میزان ضریب باون تابعی از عرض جغرافیایی و ناهمواری‌ها می‌باشد. و به لحاظ زمانی کمترین مقدار مربوط به ماه ژانویه و بیشترین مقدار مربوط به ماه ژوئیه است. نتایج بخش دوّم بیانگر این مطلب است که ضریب باون در طول زمان دارای سیر و روندی مثبت است. سیر صعودی آن بیانگر افزایش ضریب خشکی کشور است. به طوری که این وضعیت در روند مثبت و افزایش دما قابل مشاهده است.</span></span></span></b></span></span></span></span></span><br> &nbsp; <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Spatial analysis of Iran&#39;s climate change from the point of view of sensible heat flux and latent heat flux by Bowen method</span></b><b><span lang="AR-SA" dir="RTL" style="font-family:"B Nazanin""></span></b></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="font-size:14.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:"Times New Roman",serif"></span></span></span></b></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Halimeh Shahzaei; Ms.c student of Climatology, Departement of Physical Geography, University of Sistan and Baluchistan, Zahedan, Iran.</span></b></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Mohsen Hamidianpour<a href="#_ftn1" name="_ftnref1" title=""><span class="MsoFootnoteReference" style="vertical-align:super"><span class="MsoFootnoteReference" style="vertical-align:super"><b><span style="font-size:11.0pt"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">[1]</span></span></span></b></span></span></a>; Associate Professor, Departement of Physical Geography, University of Sistan and Baluchistan, Zahedan, Iran.</span></b></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">&nbsp;Mahsa Farzaneh; Ph.D Graduated. Climatology.</span></b></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:"B Nazanin""></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:"Times New Roman",serif"></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:"Times New Roman",serif"></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Abstract</span></b><span style="font-family:"Times New Roman",serif"></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Sensible heat flux and latent heat flux are among the variables that are closely related to temperature and humidity and show heat transfer on a surface. So, their changes can be considered related to changes in temperature and humidity. In this regard, the current research aims to analyze and reveal the climatic changes of Iran by examining the course of changes in sensible heat flux and latent heat and the ratio between the two. For this purpose, NCEP/NCAR reanalysis data including sensible and latent heat flux during the period 1948-2020 was used in Iran.</span></span></span> <span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Bowen coefficient was calculated from the ratio of these two heat fluxes. Interpolation methods were used for their spatio-temporal analysis. In addition, by using the non-parametric methods of Mann-Kendall and Shibsen, spatial and temporal changes were also investigated.&nbsp; The first part of the results showed that, spatially, the Bowen coefficient is a function of latitude and roughness. And in terms of time, the lowest value corresponds to the month of January and the highest value corresponds to the month of July. The results of the second part show that the Bowen coefficient has a positive trend over time. Its upward trend indicates an increase in the dryness coefficient of the country. So that this situation can be seen in the positive trend and increase in temperature.</span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:115%"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Keywords:</span></span></span></b> <span new="" roman="" style="font-family:" times="">climate change, Bowen coefficient, global warming, spatio-temporal analysis.</span><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:"Times New Roman",serif"></span></span></span></span></span></span></span> <div>&nbsp; <hr align="left" size="1" width="33%" > <div id="ftn1"><span style="font-size:10pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><a href="#_ftnref1" name="_ftn1" title=""><span class="MsoFootnoteReference" style="vertical-align:super"><span class="MsoFootnoteReference" style="vertical-align:super"><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:107%"><span calibri="" style="font-family:">[1]</span></span></span></span></span></a>. <span new="" roman="" style="font-family:" times="">Autehr corespound:Email: mhamidianpour@gep.usb.ac.ir</span></span></span></span><br> &nbsp;</div> </div> تغییر اقلیم, ضریب باون, گرمایش جهانی, تحلیل فضایی- زمانی climate change, Bowen coefficient, global warming, spatio-temporal analysis 45 58 http://jsaeh.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-188-4&slc_lang=fa&sid=1 Halimeh Shahzaei حلیمه شاهزائی shahzaei870@gmail.com 100319475328460011603 100319475328460011603 No University of Sistan and Baluchestan دانشگاه سیستان و بلوچستان Mohsen Hamidianpour محسن حمیدیان پور mhamidianpour@gep.usb.ac.ir 100319475328460011604 100319475328460011604 Yes University of Sistan and Baluchestan دانشگاه سیستان و بلوچستان Mahsa Farzaneh مهسا فرزانه mahsa.farzaneh71@gmail.com 100319475328460011605 100319475328460011605 No Chabahar Maritime University (CMU) دانشگاه سیستان و بلوچستان