fa راهنمای سرکوب؛ تحلیل حکایت مزدک در سیاست‌نامه برمبنای تاریخ‌گرایی نو نقد ادبی نقد ادبی پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:IRANyekan;"><span style="font-size:14px;"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span lang="AR-SA">احضار و بازخوانی گذشته برآیند بروز بحران‌های اجتماعی و سیاسی زمان حال است. نویسندگان مسلمان برای مشروعیت‌بخشی و تصدیق حاکمان، به تطبیق طرح‌واره‌های دوران باستان با نمونه‌های معاصر اقدام کرده‌اند. در این انطباق، شاهِ موجود با شاهِ آرمانی و عملکرد او با عصر زرین ایران سنجیده شده است. تاریخ‌نگاری متمرکز و سازمان‌یافته ساسانیان حکایت مزدک را درجهت مشروعیت‌بخشی به قدرت و عملکرد ساسانیان طرح‌ریزی کرده و تصویری آرمانی از عصر انوشیروان و عدالت او برساخته است. خواجه نظام‌الملک، که وزارت را در عصری ملتهب برعهده داشت، افق و ایده‌آل حکومت را در عصر انوشیروان جست‌وجو می‌کرد. او در بخش متأخر<i> سیاست‌نامه</i> برای مقابله با جنبش اسماعیلیان به الگوی کشتار مزدکیان به‌دست حکومت ساسانی متوسل شد و با واسازی الگوهای تاریخی، نه‌تنها کشتار مزدکیان را تصدیق کرد، بلکه قلع‌وقمع مخالفان سلجوقیان را مشروع جلوه داد.&nbsp;&nbsp; </span></span></span></span><br> <br> &nbsp;</span></span></div> <div style="text-align: justify;">&nbsp;<span style="font-size:10pt"><span style="line-height:normal"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><span style="font-size:11.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Summoning and recalling the past is the result of social and political crises of the present. In order to legitimize and confirm the rulers, Muslim writers tried to match the schemas of ancient times with their contemporary examples. In such adaptation, the existing king was compared to the ideal king and his performance was compared to that of the Golden Age of Iran. The centralized and organized historiography of the <a name="_Hlk140542363">Sassanids</a> narrated the story of Mazdak in order to legitimize the power and performance of the Sassanids and created an ideal image of the era of Anushirvān and his justice. Khājeh Nizām al-Mulk, who was in charge of the ministry in a turbulent era, was searching for an ideal government in the era of Anushirvān. To deal with the Ismaili movement, he resorted to the example of the killing of the Mazdakians by the Sassanid government</span></span> <span style="font-size:11.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">in the final part of Siyāsatnāmeh, and by reconstructing the historical patterns, he not only confirmed the killing of the Mazdakians, but also legitimized the suppression of the Seljuk opponents. </span></span></span></span></span></div> تاریخ, سیاست‌نامه, مزدک, خواجه نظام‌الملک, تاریخ‌گرایی نو. History, Siyāsatnāmeh, Mazdak, Khājeh Nizām al-Mulk, New Historicism. 61 84 http://jpll.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2478-2&slc_lang=fa&sid=1 علی تسلیمی a_taslimy@guilan.ac.ir 10031947532846007253 10031947532846007253 No Gilan University دانشگاه گیلان محمود رنجبر mranjbar@guilan.ac.ir 10031947532846007254 10031947532846007254 No Gilan University دانشگاه گیلان معین کمالی‌راد moeinkamali70@gmail.com 10031947532846007255 10031947532846007255 Yes Guilan University, Guilan, Iran دانشگاه گیلان