Persian Language and Literature

other بررسی تبارشناختی نسبت «ادبیات» و «تربیت» در تجدد ایرانی A Genealogical Study of the Relationship Between “Literature” and “Education” in Iranian Modernity نقد ادبی نقد ادبی پژوهشي Research هدف مقاله حاضر بررسی وضعیت تاریخی خاصی است که در آن نسبتی تازه میان «متون ادبی» و «تربیت ملت» برقرار شد و صورتبندی متفاوتی برای «ادبیات» رقم خورد. برای رسیدن به این منظور از روش تبارشناسی استفاده شد. از منظر تبارشناختی، پدیدهها ذاتی فراتاریخی ندارند و در پی رخ‌دادهای تاریخی و در درون مناسبات پیچیده قدرت برساخته میشوند. یافتههای پژوهش نشان میدهد، «شعر» و «تربیت» در گفتمان قرون میانی تعریف، کارکرد و صورتبندی خاصی داشتند و در پیوند با سازوکار قدرت وصولگر و ساخت سلسله‌مراتبی جامعه، نسبتی با یکدیگر می‌یافتند. مواجهه حاکمیت قاجار و جامعه ایران با بحرانهای متعددی همچون جنگ، وبا و قحطی، قدرت وصولگر را با مانع مواجه کرد. با فعالشدن سازوکارهای جدید قدرت (انضباطی و زیستسیاست) و شکلگیری پیشفرض برابری، ساخت سلسلهمراتبی جامعه آرامآرام سست شد و مسئله تعلیم و تربیت عمومی همچون راه نجات دولت و ملت مسئله‌مند شد. صورتبندی گفتاری نقد ادبی، «خلقیات مردم ایران» و «متون ادبی» را به ابژه تبدیل و نسبتی تازه میان این دو برقرار کرد. دراین‌میان، مجموعهای از متون و موقعیتهای اجتماعی متفاوت ذیل دال واحد «ادبیات» گرد آمدند. نتایج پژوهش نشان میدهد که با تغییر سازوکارهای قدرت در دوره قاجار، گسستی اساسی در هستی تاریخی ایرانیان پدید آمد و نسبتهای تازهای میان امور برقرار شد؛ «ادبیات» و «تربیت» تعریف، کارکرد و مفصلبندی تازهای یافتند و نسبتی تازه با یکدیگر برقرار کردند.   The purpose of the present paper is to study <a name="_Hlk46620035">the specific historical conditions </a>in which a new relationship between “literary texts” and “public education” was established. This created a different formulation of “literature”. To that end, the genealogical method was used. From a genealogical point of view, phenomena have no meta-historical nature and are constructed following historical events and within complex power relations. The findings show that “poetry” and “education” in the mid-centuries discourse had a specific definition, function and formulation and that they established a relationship with each other in connection with the mechanism of the collector power and the construction of the hierarchy of society. The confrontation of Qajar rule and Iranian society with numerous crises such as war, cholera, and famine challenged the collector power. With the activation of new mechanisms of power (disciplinary and bio-power) and the formation of the assumption of equality, the hierarchical structure of the society was gradually weakened and the issue of public education as a way to save the state and the nation became problematic. The discourse of literary criticism turned the “Iranian people’s manners” and “literary texts” into issues and established a new relationship between the two. Meanwhile, a collection of texts and various social situations came under the umbrella of “literature”. In sum, the results indicate that the change of power mechanisms in the Qajar period marked a fundamental shift in the historical existence of Iranians and a new state of affairs was established; “Literature” and “education” bore new definitions, functions, and connections, and they established a new relationship with each other.   شعر, ادبیات, تربیت, قدرت وصولگر, زیستسیاست, تبارشناسی Poetry, Literature, Education, Collector Power, Bio-power, Genealogical Method 141 175 http://jpll.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-746-1&slc_lang=other&sid=1 Ahmad Khatami احمد خاتمی A_khatami@sbu.ac.ir 10031947532846005261 10031947532846005261 Yes Shahid Beheshti University دانشگاه شهید بهشتی Ghodrat Taheri قدرت الله طاهری gh_taheri@sbu.ac.ir 10031947532846005262 10031947532846005262 No Shahid Beheshti University دانشگاه شهید بهشتی Yaghub Khodadadi یعقوب خدادادی khodadadi8564@gmail.com 10031947532846005263 10031947532846005263 No Shahid Beheshti University دانشگاه شهیدبهشتی