other خوانشی هگلی از فلسفه تاریخ اساطیری ایران در شاهنامه فردوسی با تأکید بر گفتار «خدایگان و بنده» تخصصي Special پژوهشي Research <em><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">شاهنامه فردوسی</span></span></em><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">، حماسه منظوم اساطیری ایران، بر مدار ستیز نیروهای عینیت&shy;یافته ناساز عالم، یعنی ایران و انیران و نبرد شخصیت&shy;ها و قهرمانان آن، می&shy;گردد؛ زیرا از دیدگاهی فلسفی، طرح هستیِ تاریخ اساطیری ایران هم اساساً بر مبنای هماویزی دوگانه&shy;های ناساز افکنده شده است. یکی از مهم&shy;ترین دیدگاه&shy;های فلسفی به تاریخ، نگرش فریدریش هگل، فیلسوف تاریخ&shy;گرای آلمانی، است. </span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">در این نگرش، ماهیت و هدف تاریخ، همان ماهیت انسان است و ماهیت انسان، رسیدن به خودآگاهی و </span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">آزادی است و این آزادی تنها به<span style="color:red;">‌</span>نحو تدریجی و دیالکتیکی تحقق&shy;پذیر است؛ از‌این‌رو، در فلسفه هگل، جنگ وسیله&shy;ای برای پیش&shy;بُرد دیالکتیک تاریخ به‌شمار می&shy;آید و ایجاد پیکار میان شخصیت&shy;های انسانی، به‌مثابه خدایگان و بنده، اساس رسیدن به خودآگاهی معرفی شده است.<span style="color:black;"> نبرد بین انسان&shy;ها در <em>شاهنامه </em></span><em>فردوسی </em>هم گفتار &laquo;خدایگان و بنده&raquo; در <span style="color:black;">فلسفه هگل را به ذهن متبادر می&shy;کند. </span>در بخش اساطیری <em>شاهنامه</em>، <span style="color:black;">دست‌یابی به خودآگاهی و تحقق آن در تاریخ اساطیری ایران، تنها از راه نبرد دو سوی مخالف، به‌مثابه خدایگان و بنده، در نبردهای بین جمشید و ضحاک، ضحاک و کاوه (و آن&shy;گاه فریدون)، فرزندان فریدون، شهادت ایرج و کین‌خواهیِ (دادباوری) او به‌وسیله منوچهر روی می&shy;دهد. این جستار، با رویکردی تحلیلی‌ـ‌‌توصیفی به تحلیل فلسفه تاریخ <em>شاهنامه فردوسی</em>، با تأکید بر گفتار &laquo;خدایگان و بنده&raquo; پرداخته و به این نتیجه رسیده است که در این حماسه اساطیری، همه ستیزگی&shy;&shy;ها هر بار به گونه&shy;ای آمیختگیِ وحدت&shy;بخش نائل می&shy;آیند که هم&shy;تراز لحظه&shy;های سنتز یا هم&shy;نهاد دیالکتیکی هگلی و در حقیقت، اسباب فراگرد تاریخی و </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">راه </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">رسیدن به خودآگاهی و آزادی از رهگذری دیالکتیکی است</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">و</span></span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">این همان امکان خوانش فلسفه تاریخ اساطیری ایران در <em>شاهنامه فردوسی</em> برپایه فلسفه تاریخ هگلی است. </span></span><br> <span style="color:black;"><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">ف</span></span></span> Firdowsi&#39;s <em>Shahnameh</em>, the poetic mythological epic of Iran, is created on the base of opposite forces of the world, namely Iran and Aniran and the battles of their people, because the design of the mythological history of Iran is also basically created on the intercourse of opposites .One of the most comprehensive philosophical views on history is&nbsp; Friedrich Hegel&#39;s attitude. In this view, the nature and purpose of history is the same as nature of the human, and the nature of the human is the attainment of consciousness and freedom. This freedom can only be realized gradually and dialectically; hence, in the Hegelian philosophy the war is a way to dialectical furtherance of history and the inception of the struggle between human beings, as gods and servants, has been introduced as the basis for achieving self-consciousness. The battle between human beings in Firdowsi&#39;s <em>Shahnameh</em> resembles the dialectical relation of &quot;Gods and Servants&quot; in Hegel&#39;s philosophy. In the mythological part of <em>Shahnameh</em>, the achievement of self-consciousness is only through the battle of the two sides of the opposition, as gods and servants in the battles between Jamshid and Zahak, Zahak and Kaveh (and then Fereydoun), the sons of Fereydoun, and the subsequent martyrdom of Iraj and his reprisal by Manuchehr. This essay, with an analytical-descriptive approach, will analyze the philosophy of the history of Firdowsi&#39;s <em>Shahnameh</em>, emphasizing&nbsp; the relation between &quot;gods and servants&quot;, and concludes that in this work all conflicts will achieve a resolution that can be identified as the moments of Hegelian dialectic, and in fact, the path to self-awareness and freedom, and this is the same as the possibility of reading&nbsp; philosophy of mythical history of Iran in Firdowsi&#39;s <em>Shahnameh</em> based on Hegelian philosophy of history.<br> &nbsp; لسفه تاریخ اساطیری ایران, شاهنامه فردوسی, فلسفه تاریخ هگل, خدایگان و بنده Philosophy of mythological history of Iran, Firdowsi's Shahnameh, Hegelian philosophy of history, gods and servants 103 125 http://jpll.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-261-2&slc_lang=other&sid=1 Chiman Fathi چیمن فتحی chiman_fathi@yahoo.com 10031947532846005199 10031947532846005199 Yes Mohaghegh Ardabili University دانشگاه محقق اردبیلی Ramin Moharrami رامین محرمی moharami@uma.ac.ir 10031947532846005200 10031947532846005200 No Mohaghegh Ardabili University دانشگاه محقق اردبیلی Bijan Zahiri Nav بیژن ظهیری ناو zahirinav@yahoo.com 10031947532846005201 10031947532846005201 No Mohaghegh Ardabili University دانشگاه محقق اردبیلی Shahriar Giti شهریار گیتی sh_giti@yahoo.com 10031947532846005202 10031947532846005202 No Mohaghegh Ardabili University دانشگاه محقق اردبیلی