Persian Language and Literature

fa تحلیل شیوه‌های گوناگون بازنمایی گفتار در داستان‌های فارسی قبل و بعد از نهضت ترجمه در عصر قاج An Analysis of the Different Speech Representation Categories in Persian Stories before and after the Translation Movement Qajar Era تخصصي Special پژوهشي Research <p dir="RTL" style="margin-right:1.0cm;">بازنمایی گفتار از مهمترین ابزارهای نویسندگان در تألیف متون روایی و به‌خصوص داستان به‌شمار میرود. نقل قول مستقیم و غیرمستقیم، که دو شیوه بازنمایی گفتار هستند، نام‌های آشنایی در زبان فارسی محسوب میشوند، اما درباب بازنمایی گفتار در زبان فارسی کمتر بحث شده است. مقاله حاضر به بررسی و مقایسه شیوههای گوناگون بازنمایی گفتار در داستانهای فارسی قبل از نهضت ترجمه در دوره قاجار و داستانهای تألیف‌شده بعد از این نهضت میپردازد و ویژگیهای بسامدی، کارکردی و زبان‌شناختی هرکدام از مقولههای بازنمایی گفتار را ارزیابی می‌کند. برای این کار از الگوی بازنمایی گفتار سمینو و شرت (2004) بهره گرفته شده است که برپایه الگوی لیچ و شرت (1990) استوار است. دادههای این تحقیق از هفت داستان فارسی مربوط به قبل از نهضت ترجمه و هفت داستان مربوط به بعد از این نهضت با حجم برابر انتخاب شده است. در پایان، این نتیجه حاصل شد که گفتار مستقیم (آزاد) بیشترین کاربرد را در داستانهای قبل و بعد از دوره ترجمه به خود اختصاص داده است که دلیل آن نیز ماهیت این مقوله در دادن حالت نمایشی به گفتار و زنده و ملموستر جلوه‌دادن آن است. کاربرد زیاد گفتار مستقیم (آزاد) در داستانهای جدید با توجه به اهمیت‌یافتن فردیتِ شخصیتهای داستانی در رمانهای مدرن نیز توجیهپذیر است. همچنین، در طول زمان از تعداد گفتار مستقیم (آزاد) و روایت کنش گفتار به‌منزله شیوه‌های بازنمایی گفتار کاسته شده و بر تعداد گفتار غیرمستقیم و خصوصاً غیرمستقیم آزاد افزوده شده است. </p> <p>Speech representation is one of the most important tools which is used by writers in writing narrative texts and specifically stories. Although direct and indirect speech, which are two speech representation categories, are familiar names in Persian language, speech representation has been neglected in Persian language. This article investigates and compares different speech representation categories used in Persian stories written before translation movement in Qajar era and stories written after this movement and assesses the frequency, functional and linguistic characteristics of each category. For this purpose, the Semino and Short’s model of speech representation (2004) which is based on Leech and Short’s model (1990) is used. The research data is elicited from 7 stories written before translation movement and other 7 stories written after this movement in equal volumes. Finally, we conclude that (free) direct speech is the most frequent category in the stories written before and after translation movement and this is because of the nature of this category in producing the effects of dramatization and vividness. Also, the high frequency of (free) direct speech in recent stories can be related to the key role of characters’ individuality in modern novels. Moreover, the use of (free) direct speech and narrator’s representation of speech acts as the speech representation categories have decreased during the time but the use of indirect speech and specifically free indirect speech have increased.</p> بازنمایی گفتار, داستان فارسی, نهضت ترجمه, شیوه‌های بازنمایی گفتار Speech Representation, Persian Story, Translation Movement, Different Speech Representation Categories. 7 32 http://jpll.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-11-653-42&slc_lang=fa&sid=1 محدثه بهزادی Behzadi.mohadeseh@gmail.com 10031947532846001644 10031947532846001644 Yes دانشگاه فردوسی مشهد علی خزاعی فرید khazaeefarid@um.ac.ir 10031947532846001645 10031947532846001645 No دانشگاه فردوسی مشهد مسعود خوش سلیقه khoshsaligheh@um.ac.ir 10031947532846001646 10031947532846001646 No دانشگاه فردوسی مشهد