[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 8، شماره 22 - ( 12-1400 ) ::
جلد 8 شماره 22 صفحات 142-115 برگشت به فهرست نسخه ها
شخصیّت‌پردازی قهرمان در منظومه‌های عاشقانه رزمی (از قرن پنجم تا پایان قرن دهم)
محبوبه علی حوری*
دانشگاه فردوسی مشهد ، m.alihoory@yahoo.com
چکیده:   (492 مشاهده)
دسته­ای از آثار ادبی شامل منظومه­های روایی با درون­مایه مبارزه قهرمان در مسیر پرفراز و نشیب عشق به‌منظور وصال ­است که با عنوان «عاشقانه رزمی» معرفی می­شوند. از آثار معرف این ژانر از قرن پنجم تا دهم منظومه ورقه و گلشاه عیوقی، همای­نامه سروده شاعری ناشناس، سام­نامه، همای و همایون خواجوی کرمانی، مثنوی جمال و جلال سروده نزل‌آبادی و بدیع­الزمان­نامه از شاعری ناشناس است. برخی از مهم­ترین ویژگی­های ژانری روایات در ضمن شخصیت­پردازی قهرمان آشکار می­شود. قهرمان این دسته از روایات به‌سبب قرارگرفتن ذیل یک ژانر واحد، برخی ویژگی­های مشترک دارد. داستان منظومه­های عاشقانه رزمی به روایت زندگی قهرمان‌هایی می­پردازد که شخصیتشان جامع، ناشناخته، از نسل بزرگان و شاهان، قهرمان مسافر، عاشق، پهلوان، اخلاق­گرا، صلح­طلب، یزدان­پرست، موفق, عیار، و قهرمان مطلوب عامه است. ازسوی‌دیگر، به‌سبب عوامل واقع­نما، سنت نقل و برون‌متن، می­توان قهرمان را برمبنای یک تقسیم‌بندی ایرانی-‌اسلامی در یکی از مراتب خدا، پیامبر، اولیاءالله، رهبر و مردم عامه قرار داد که در روایت عیوقی، رهبر و در دیگر روایات، اولیاءالله است؛ نیز، براساس نظریه فرای، قهرمان این روایات در مرتبه­ای برتر از دیگر انسان­هاست. شخصیت قهرمان، به میزانی متغیر، به‌سبب ذائقه ادبی مردم و شهرت برخی آثار ادبی در دوره سرایش تحت­تأثیر شخصیت­پردازی داستان­های شاهنامه، اسکندرنامه نقالی و حمزه­نامه است. با توجه به وضعیت سیاسی و مذهبی حاکم بر جامعه عصر سراینده، مذهب قهرمان به‌تدریج برجسته می­شود، تا جایی که در بدیع­الزمان­نامه به قهرمانِ متعصب تبدیل می­گردد.­

 
واژه‌های کلیدی: منظومه­های روایی، عاشقانه رزمی، شخصیت­پردازی، قهرمان
متن کامل [PDF 6399 kb]   (28 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: ادبیات تطبیقی
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

alihoory M. The Characterization of the Protagonist in Romance-Chivalry Poems From the 5th century to the end of the 10th century A.H.. jls. 2022; 8 (22) :115-142
URL: http://jls.khu.ac.ir/article-1-1990-fa.html

علی حوری محبوبه. شخصیّت‌پردازی قهرمان در منظومه‌های عاشقانه رزمی (از قرن پنجم تا پایان قرن دهم). مطالعات و تحقیقات ادبی. 1400; 8 (22) :142-115

URL: http://jls.khu.ac.ir/article-1-1990-fa.html



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 8، شماره 22 - ( 12-1400 ) برگشت به فهرست نسخه ها
مجله مطالعات و تحقيقات ادبی Literary Studies
Persian site map - English site map - Created in 0.08 seconds with 29 queries by YEKTAWEB 4419