fa ارزیابی نگرش کشاورزان روستاهای شهرستان بهار به چالش کم‎آبی و ارائه راهبرد‎های سازگاری با آن جغرافیا و برنامه ریزی روستایی Geography and Rural Planning كاربردي Applicable <div style="text-align: justify;"><strong>آب نقش محوری </strong><strong>در</strong> <strong>توسعه</strong> <strong>پایدار</strong> <strong>هر سرزمین به ویژه نواحی روستایی</strong><strong> دارد. چالش کم &shy;آبی یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های قرن بیست و یکم است چراکه می‌تواند سرمنشأ بسیاری از تغییر و تحولات اجتماعی و اکولوژیک جهان باشد. بخش</strong> <strong>کشاورزی به عنوان مهم&shy;ترین بخش اقتصادی نواحی روستایی به طور مستقیم تحت تاثیر کمبود منابع آب قرار دارد</strong><strong>. بنابراین، شناسایی نگرش و راهکارهای بومی کشاورزان در مواجهه با کم</strong><strong><span dir="LTR">&lrm;</span></strong><strong>آبی می</strong><strong><span dir="LTR">&lrm;</span></strong><strong>تواند نقش کلیدی در اتخاذ راهبرد مناسب و ارتقای ظرفیت سازگاری جوامع روستایی داشته باشد. </strong><strong>هدف </strong><strong>این پژوهش بررسی نگرش کشاورزان در روستاهای شهرستان بهار در استان همدان نسبت به چالش کم</strong><strong><span dir="LTR">&lrm;</span></strong><strong>آبی و شناسایی راهبردها و راهکارهای بومی مناسب برای تعدیل و سازگاری با مسئله کم</strong><strong><span dir="LTR">&lrm;</span></strong><strong>آبی در منطقه است. این پژوهش از نوع توصیفی - تحلیلی است. جامعه آماری پژوهش، 68 روستای شهرستان بهار با 18376 خانوار است که طبق فرمول کوکران تعداد نمونه لازم برای تکمیل پرسشنامه 375 بهره</strong><strong><span dir="LTR">&lrm;</span></strong><strong>بردار به دست آمد. داده</strong><strong><span dir="LTR">&lrm;</span></strong><strong>های اصلی به شیوه^ء پیمایش میدانی با ابزار پرسشنامه گردآوری شد. روش نمونه</strong><strong><span dir="LTR">&lrm;</span></strong><strong>گیری، تصادفی بوده و تعداد نمونه در هر روستا براساس روش انتساب متناسب با تعداد بهره</strong><strong><span dir="LTR">&lrm;</span></strong><strong>برداران کشاورزی تعیین شد. تجزیه‌</strong><strong><span dir="LTR">&lrm;</span></strong><strong>وتحلیل داده</strong><strong><span dir="LTR">&lrm;</span></strong><strong>ها با استفاده از تحلیل عاملی تاییدی در نرم افزار لیزرل انجام شد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد نگرش روستاییان به چالش کم<span dir="LTR">&lrm;</span>آبی به ترتیب، نگرش شناختی (بارعاملی 0/883)، نگرش رفتاری (بارعاملی 0/867) و نگرش احساسی (بارعاملی 0/517) بوده است. بنابراین، می‌توان نتیجه گرفت که نگرش روستاییان به چالش کم<span dir="LTR">&lrm;</span>آبی نگرشی شناختی </strong><strong>&ndash;</strong><strong> رفتاری است. براین اساس، 12 راهبرد سازگار با وضعیت منطقه، برای مدیریت بهینه منابع و بهره</strong><strong><span dir="LTR">&lrm;</span></strong><strong>وری آب زراعی پیشنهاد شده است.</strong></div> &nbsp; <div>&nbsp; <hr align="left" size="1" width="33%" > <div id="ftn1"><a href="#_ftnref1" name="_ftn1" title="">[1]</a><span dir="RTL">- </span>Lizrel</div> </div> <div style="text-align: justify;">Water Resource plays a pivotal role in sustainable development of every area, especially in rural areas. The challenge of dehydration is one of the greatest challenges in 21st century because it can be the source of many of the world&#39;s social and ecological changes. The agricultural sector as the most important economic sector in the rural areas is directly affected by the shortage of water resources. Identifying the attitudes and solutions of indigenous farmers in facing to water deficiency plays a key role in appropriate strategies and improving the capacity of local communities to adapt to it. The purpose of this study was to investigate the attitude of farmers in the villages of Bahar County in Hamadan province toward the challenge of dehydration and identify appropriate strategies and strategies for mitigation and adaptation in the region. This research is a descriptive-analytical study. The statistical population of the study is 68 villages in Bahar County with 18376 households. According to Cochran formula, there was needed to complete the questionnaire by 375 farmers as the number of the samples. The main data were collected through a field survey using a questionnaire. The sampling method was random and the number of samples in each village was determined by proportionate stratified sampling based on the number of farmers and the questionnaires were completed randomly. Data analysis was performed using confirmatory factor analysis in Lizrel software. The attitude of the villagers towards the aridity challenge was respectively cognitive attitude with (0.883), behavioral attitude with (0.867) and emotional attitude with (0.517) of factor analysis. Therefore, it can be concluded that the villagers&#39; attitude to the challenge of dehydration is a cognitive-behavioral. Based on this, 12 strategies consistent with the status of the region have been proposed for optimal resource management and crop water productivity.</div> بهره‎برداران روستایی, منابع آب کشاورزی, راهبرد‎های سازگاری, شهرستان بهار Rural Farmers, Agricultural Water Resources, Adaptation Strategies, Bahar County 21 38 http://jgs.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-4008-1&slc_lang=fa&sid=1 Hasan Yavarian حسن یاوریان hasanyavarian@yahoo.com 100319475328460019184 100319475328460019184 Yes Kharazmi University دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه ریزی روستایی دانشگاه خوارزمی تهران Hamid Jalalian حمید جلالیان hamidjalalian@khu.ac.ir 100319475328460019185 100319475328460019185 No Kharazmi University دانشیار جغرافیا و برنامه ریزی روستایی،دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران Asghar Tahmasebi اصغر طهماسبی desertcontrol@yahoo.com 100319475328460019186 100319475328460019186 No Kharazmi University استادیار جغرافیا و برنامه ریزی روستایی،دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران