en معرفی روابط تجربی بهمنظور تخمین مقاومت فشاری تکمحوری سنگ‌های آهک با استفاده از نتایج آزمایشگاهی، مطالعۀ موردی؛ شمال ساوه ژئوتکنیک (مکانیک خاک و سنگ) Geotecnic <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">در</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">بسیاری از پروژه‌های مهندسی، تعیین دقیق ویژگی‌های مقاومتی و رفتاری سنگ‌ها اهمیت زیادی دارد. مقاومت فشاری تک‌محوری از جمله ویژگی‌های مهم در توصیف رفتار مقاومتی سنگ‌ها است که به‌عنوان یک پارامتر مهم در طراحی سازه‌ها به‌ویژه سازه‌های زیرزمینی استفاده می‌شود. تعیین این پارامتر با استفاده از روش‌های مستقیم از</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">جمله آزمایش مقاومت فشاری تک‌محوری پرهزینه و وقت‌گیر است و در برخی از موارد تهیه و آماده‌سازی نمونه استاندارد به‌دلیل وجود سطوح ضعیف در بسیاری از سنگ‌ها مشکل است</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">.</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> در چنین مواردی انجام برخی آزمون‌های ساده و غیرمخرب و استفاده از روابط تجربی می‌تواند منجر به افزایش سرعت ارزیابی و کاهش هزینه‌ها شود. وجود این روابط حتی به‌صورت منطقه‌ای و یا محلی (مثلاً در محدوده‌ یک سازند زمین‌شناسی و یا یک لیتولوژی واحد) می‌تواند کمک مؤثری در تخمین این پارامتر به‌منظور استفاده در پروژه‌های ژئوتکنیکی باشد.</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">در این تحقیق از سنگ‌های آهک موجود در محدودۀ شمال ساوه نمونه‌هایی تهیه شده و آزمایش‌های مقاومت تراکم تک‌محوری، بارنقطه‌ای، چکش</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">اشمیت</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">و</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">سرعت موج برشی</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">روی</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">آن‌ها</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">انجام</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">شده</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">است.</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">سپس با ارزیابی‌های آماری انجام شده روی نتایج به‌دست آمده، روابط تجربی بین مقاومت فشاری تک‌محوری و نتایج سه آزمایش دیگر به‌دست آمده است. مقایسه بین مقادیر مقاومت فشاری تک‌محوری پیش‌بینی شده و مقادیر مشاهده شده نشان‌دهندۀ اعتبار روابط تجربی به‌دست آمده است. این روابط برای تخمین مقاومت فشاری سنگ‌های آهک در محدودۀ بررسی شده و سنگ‌های با شرایط مشابه زمین‌شناسی نتایج قابل قبولی را به‌دست دهد.</span></span> In many rock engineering projects, accurate identification of rock strength properties is very important. Uniaxial compressive strength is one of the most important features to describe the resistive behavior of rocks which is used as an important parameter in the design of structures especially underground openings. Determination of this parameter using direct methods, including uniaxial compressive strength tests is costly and time-consuming, and also sometimes preparation of standard samples in many rocks is difficult. In such cases, the implementation of some simple and non-destructive tests and using empirical relations can increase the evaluation speed and reduce costs. These relations even regional or local (For example within a geological formation or a single lithology) can help in the estimation of these parameters in order to be used in geotechnical projects. In this study, samples of existing limestones in south west of Tehran (Capital of Iran) were prepared and uniaxial compressive strength, point load, Schmidt hammer and Shear wave velocity tests on which have been performed. Then by the statistical evaluations of the results, the empirical relations between uniaxial compressive strength and the results of other tests are obtained. The comparison between the predicted and observed values of uniaxial compressive strength represents the validity of obtained empirical relations. The application of the proposed relations for limestones in the study area and those with similar geological conditions will provide acceptable results. مقاومت فشاری تک‌محوری, بارنقطه‌ای, چکش اشمیت, سرعت موج برشی, سنگ آهک Uniaxial compressive strength, Point load, Schmidt hammer, Shear wave velocity, limestone, Correlation 161 182 http://jeg.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1395-1&slc_lang=en&sid=1 Ali M. Rajabi علی محمد رجبی amrajabi@ymail.com; amrajabi@qom.ac.ir 10031947532846001768 10031947532846001768 Yes University of Qom Alireza Hossini علیرضا حسینی ah_hosseini71@yahoo.com 10031947532846001769 10031947532846001769 No University of Qom Alireza Heidari علیرضا حیدری parhan_joosh@yahoo.com 10031947532846001770 10031947532846001770 No University of Qom