http://jeg.khu.ac.ir نشریه زمین شناسی مهندسی - مقالات نشریه - سال 1397 جلد11 شماره4 Yektaweb Collection - https://yektaweb.com fa 1397/2/11 http://system.khu.ac.ir/jeg/browse.php?a_id=2575&sid=1&slc_lang=fa <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">یکی از چالش</span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> </span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">های مهندسان &nbsp;مکانیک سنگ، تغییر خواص مکانیکی سنگ ها با تغییر اندازۀ نمونه، با عنوان تأثیر مقیاس است. در بحث تأثیر مقیاس بر مقاومت کششی، پژوهش های انجام شده روی سنگ ها بسیار محدود است و غالباً روی بتن انجام گرفته است. نتایج تعدادی از تحقیقات گذشته حاکی از کاهش مقاومت با افزایش قطر است، در حالی که در تعدادی دیگر بی تأثیر بودن مقیاس یا افزایش مقاومت گزارش شده است. هم چنین، اغلب این آزمایش ها </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">روی </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">دامنۀ کوچکی از قطر انجام شده و رابطه ای کلی که تأثیر مقیاس بر مقاومت کششی سنگ ها را نشان دهد و دارای مقبولیت باشد، وجود ندارد. در این مقاله، تأثیر ابعاد نمونه بر مقاومت کششی برزیلی بررسی می شود. برای این منظور، نمونه های ماسه سنگ با قطر بین 19 تا 145 میلی متر تهیه و آزمایش برزیلی روی این نمونه ها انجام شد. نتایج نشان می دهد که با افزایش قطر نمونه مقاومت کششی کاهش می یابد. در ادامه این بررسی، با استفاده از آنالیز رگرسیون غیرخطی و با استفاده از مدل های هوک و براون، قانون تأثیر مقیاس </span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">SEL</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> و قانون مقیاس چند فراکتال </span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">MFSL</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">، روابطی برای تخمین مقاومت کششی در قطرهای مختلف ارائه شده و مشخص شد مدل </span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">SEL</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> تخمین بهتری از تأثیر مقیاس بر مقاومت کششی ارائه می کند</span></span></span> مجتبی بهاالدینی http://system.khu.ac.ir/jeg/browse.php?a_id=2739&sid=1&slc_lang=fa <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">در این تحقیق عملکرد</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">رس های معمولی</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">و</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">اصلاح شده در</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">مقاومت</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">فشاری</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">آزاد خاک آلوده به فنل در فن آوری تثبیت و جامدسازی بررسی شد. تمامی نمونه ها شامل2000 میلی گرم بر کیلوگرم فنل بود. از سیمان سفید (15و 30 درصد وزنی) به عنوان جامدکننده و از رس های معمولی و اصلاح شده (8، 15 و 30 درصد وزنی) به عنوان مواد افزودنی با عمر نمونه های 28 روزه استفاده شد. با افزایش مقدار رس ها، مقاومت فشاری آزاد کاهش یافت و این کاهش در نمونه های</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">شامل</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">رس</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">اصلاح شده بیش تر</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">از</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">نمونه های</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">رس</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">معمولی</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">مشاهده</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">شد.</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">مقادیر مقاومت فشاری آزاد تمامی نمونه ها توانست استانداردهای حداقلی تعیین شده برای دفع در محل های بهداشتی از سوی کشورهای فرانسه، هلند، بریتانیا و امریکا را برآورده سازد. نمونه شامل 30 درصد سیمان سفید و 8 درصد بنتونیت، بیش ترین مقدار مقاومت فشاری (4856 کیلوپاسکال) و نمونه شامل 15 درصد سیمان سفید و 30 درصد رس اصلاح شده، کم ترین مقدار مقاومت فشاری آزاد (2226 کیلوپاسکال) را نشان دادند. با توجه به این که قیمت رس اصلاح شده بیش تر از رس معمولی است، اگر در فرآیند تثبیت و جامدسازی خاک آلوده به فنل فقط عامل مقدار مقاومت فشاری مد نظر باشد، استفاده از رس معمولی در مقایسه با رس اصلاح شده مقرون به صرفه تر خواهد بود</span></span></span> نیما حیدرزاده http://system.khu.ac.ir/jeg/browse.php?a_id=2535&sid=1&slc_lang=fa <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><span dir="RTL"><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">معدن کاری از منابع بالقوه ورود فلزات به داخل محیط به ویژه خاک و گیاهان است.</span></span></span></span> <span dir="RTL"><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">در این پژوهش غلظت و&nbsp; دسترس پذیری فلزات سنگین در خاک ها و گیاهان اطراف سدهای باطله معدن ایرانکوه به عنوان بزرگ ترین معادن سرب و روی کشور بررسی شده است. برای این منظور 31 نمونه خاک از زمین</span></span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b nazanin,bold;"><span style="font-size:10.0pt;"> </span></span></span><span dir="RTL"><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">های گلخانه ای اطراف سد باطله فرآوری معدن برداشت شد و غلظت فلزات سنگین، محتوای دسترس پذیر آن ها به همراه برخی خواص فیزیکوشیمیایی خاک اندازه گیری شد. نتایج نشان دهندۀ غلظت بالای فلزات </span></span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Zn</span></span></span><span dir="RTL"><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">، </span></span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Pb</span></span></span><span dir="RTL"><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> و </span></span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Cd</span></span></span><span dir="RTL"><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> در نمونه های خاک (میانگین به ترتیب 955، 261 و 17/2 میلی گرم بر کیلوگرم) است و با نزدیک شدن به سد باطله بر درجۀ آلودگی هر سه فلز افزوده می شود. هم چنین این سه فلز با سایر فلزات هم بستگی ضعیفی داشته و از بین خواص خاک نیز با درصد رس هم بستگی معناداری نشان می دهند. برای استخراج فلزات از 17 نمونه خاک منطقه از محلول </span></span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">DTPA</span></span></span><span dir="RTL"><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> استفاده شد. بر اساس نتایج به دست آمده از این روش، سهم غلظت دسترس پذیر از غلظت کل برای فلز </span></span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Cd</span></span></span><span dir="RTL"><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> از دو فلز دیگر بیش تر است (60 % برای کادمیم، 20 % برای روی و 10 % برای سرب) و با توجه به ماهیت قلیایی نمونه های خاک بخش دسترس پذیر برای هر سه فلز درصد کمی از غلظت کل آن</span></span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:calibri,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> </span></span></span><span dir="RTL"><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">ها را شامل می شود. تعیین غلظت کل فلزات در سبزیجات کشت شده در خاک های گلخانه ای (گیاه ریحان-</span></span></span></span><em><span style="background:white;"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"> (Ocimum basilicum</span></span></span></span></em><span dir="RTL"><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">نیز نشان داد که غلظت هر سه فلز بررسی شده بسیار بیش تر از غلظت مجاز آن در گیاهان غیرآلوده است و هم بستگی منفی و معناداری بین غلظت فلزات در ریشه و میزان زیست دسترس پذیر آن ها در خاک دیده می شود. که با توجه به نتایج، مصرف این سبزیجات می تواند با ایجاد خطر سلامتی برای مصرف کنندگان در طولانی مدت همراه باشد</span></span></span></span></p> مهسا رخ بر http://system.khu.ac.ir/jeg/browse.php?a_id=2523&sid=1&slc_lang=fa <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">هدف از این پژوهش ارزیابی خطر زمین لغزش حوزۀ آبخیز زیارت استان گلستان با استفاده از تئوری دمپستر-شفر</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">در سیستم اطلاعات جغرافیایی است. در گام اول با استفاده از گزارشات موجود و تفسیر عکس های هوایی نقشه پراکنش نقاط لغزشی منطقۀ بررسی شده تهیه شد. از کل نقاط لغزشی (50 نقطه) 35 نقطه آن (70 درصد) برای تهیه نقشه پهنه بندی خطر و نقاط باقی مانده (30 درصد) برای ارزیابی مدل در نظر گرفته شد. در گام دوم 12 عامل مؤثر بر زمین لغزش برای تهیۀ نقشۀ پهنه بندی خطر زمین لغزش در نظر گرفته شد. این عوامل شامل درصد شیب، جهت شیب، ارتفاع، خطوط هم باران، زمین شناسی، کاربری اراضی، بافت خاک، فاصله از جاده، فاصله از گسل، تراکم گسل، فاصله از رودخانه، شاخص قدرت رودخانه هستند.</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">سپس، وزن کلاس های هر عامل مشخص شده و نقشه پهنه بندی خطر زمین لغزش منطقه با 13 روی کرد مدل سازی با استفاده از تئوری دمپستر- شفر تهیه شد. سرانجام برای ارزیابی مدل ها منحنی عملکرد نسبی ترسیم و</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">سطح زیر منحنی</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">محاسبه شد.</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">نتایج ارزیابی نشان داد، تئوری دمپستر-شفر برای روی کرد ششم مدل سازی (حذف عامل لیتولوژی) با سطح زیر منحنی9/92</span></span></span>_{<span dir="RTL"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">٪</span></span></span>}<span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> (عالی) و انحراف معیار 045/0، بیش ترین دقت را دارد. از این رو، نقشه خطر زمین لغزش تهیه شده برای منطقۀ بررسی شده می تواند برای برنامه ریزان و مهندسان در شناسایی مناطق مستعد خطر زمین لغزش و ارائه راهکارهای مناسب برای کاهش و مدیریت خطر مفید باشد</span></span></span> کاظم صابر چناری http://system.khu.ac.ir/jeg/browse.php?a_id=2533&sid=1&slc_lang=fa <p dir="RTL" style="margin-top: 0cm; margin-right: 0cm; margin-bottom: 8pt; margin-left: 0cm; unicode-bidi: embed; direction: rtl; "><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">خاک های کربناته </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">ازلحاظ ویژگی های مقاومتی، خردشدگی دانه ها و نشست خاک، </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">از خاک های مسئله دار در طبیعت هستند که گاهی مشکلاتی را برای مهندسان ژئوتکنیک به وجود می آورند. بخش اعظم این خاک ها در بستر آب های کم عمق مناطق گرمسیری واقع شده است. در ایران نیز در سواحل و جزایر خلیج فارس و دریای عمان لایه های نسبتاً ضخیمی از رسوبات کربناته موجود است</span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">.</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> با توجه به اهمیت و گستردگی پروژه هایی </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">بزرگی نظیر ساخت پل بزرگ خلیج فارس مابین بندرعباس و جزیره قشم، مخازن ذخیره نفت و گاز، سکوهای استخراج نفت و ساخت اسکله ها</span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> که اخیراً در این مناطق در دست اجرا هستند، شناخت و بررسی چنین خاک هایی اهمیت فراوانی دارد. در این تحقیق به بررسی تأثیر بافت رسوبات کربناته بر خردشدگی دانه ها می پردازیم. نتایج تحقیق نشان می دهد افزایش اندازه مؤثر دانه ها و ضریب شکل آن ها به صورت توانی </span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">با خردشدگی آن ها ارتباط داشته و با افزایش هم زمان دو پارامتر فوق میزان خردشدگی تشدید می شود</span></span></span></p> حمیدرضا کرمی http://system.khu.ac.ir/jeg/browse.php?a_id=2506&sid=1&slc_lang=fa <p><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">تسلیح خاک به وسیلۀ ژئوسنتتیک ها</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">روشی مؤثر برای افزایش مقاومت برخاس<a href="#_ftn1" name="_ftnref1" title="">^{<span dir="LTR">^{<span style="font-family:calibri,sans-serif;"><span style="font-size:10.0pt;">]</span></span>}</span>}</a></span> سازه های مدفون است. در این مقاله از المان مسلح کنندۀ جدیدی که شامل تعدادی صفحات مهاری است و به ژئوگرید</span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">متصل می شود و موجب افزایش</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">مقاومت بیرون کشیدگی ژئوگرید می شود استفاده شده است که به آن سیستم مهار- شبکه گفته می شود. بررسی عددی سه بعدی با استفاده از نرم افزار تفاضل محدود </span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">FLAC-3D</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> برای بررسی مقاومت برخاست خطوط لولۀ مدفون در ماسۀ مسلح شده با این سیستم جدید انجام شده است. نتایج نشان می دهند که به علت گسترده تر شدن</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">سطح گسیختگی</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">خاک، استفاده</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">از</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">این</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">سیستم</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">مهار-شبکه</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">در</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">تودۀ</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">خاک،</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">مقاومت برخاست خطوط لولۀ مدفون را به طور چشم گیری افزایش می دهد. طوری که جهت لوله با قطر خارجی 50 میلی متر، استفاده از سیستم مسلح کننده مهار- شبکه موجب افزایش مقاومت برخاست لوله به میزان 3_/2 برابر حالت استفاده از ژئوگرید و 7_/3 برابر حالت بدون مسلح کننده می شود. در مقایسه با چند لایۀ مسلح کننده، بازدهی استفاده از یک لایۀ مسلح کننده بیش تر است. هم چنین بازدهی لایۀ مسلح کننده در خاک های سست بیش تر از خاک های متراکم است. به علاوه، با افزایش قطر لوله، تأثیر لایۀ مسلح کننده کم تر خواهد بود</span></span></span></p> <div><div id="ftn1"></div></div> مجید مهدی http://system.khu.ac.ir/jeg/browse.php?a_id=2740&sid=1&slc_lang=fa <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">تعیین</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">جهت</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">و</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">مقدار</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">تنش های</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">برجا پیش نیاز اساسی در حفر چاه های نفت و انجام عملیات توسعه میادین نظیر شکافت هیدرولیکی محسوب می شود. تحلیل شکستگی های برشی یکی از روش های تعیین جهت و مقدار تنش های برجا است. شکستگی های برشی به دلیل اعمال فشار گل حفاری کم تر از</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">مقدار</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">بهینه، به موازات</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">جهت تنش برجای افقی</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">حداقل</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">(</span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">S_h</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">) در دیواره چاه گسترش</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">می یابند.</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">در</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">این</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">پژوهش،</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">جهت</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">و</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">مقدار</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">این</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">تنش ها</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">در</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">یکی</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">از</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">چاه های</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">نفت</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">منطقه</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">اهواز به روش تحلیل شکستگی های برشی اندازه گیری شده است. بر این اساس، جهت تنش برجای افقی</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">حداکثر</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">(</span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">S_H</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">) در</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">امتداد </span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">E</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">35</span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">N</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> و</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">جهت</span></span></span> <span style="font-family:cambria,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">S_h</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> نیز</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">در</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">راستای</span></span></span> <span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">W</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">55</span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">N</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> قرار</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">دارد.</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">بزرگای تنش برجای قائم (</span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">S_V</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">) کم تر از مقدار </span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">S_H</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> و بیش تر از مقادیر </span></span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">S_h</span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> است که بیان گر وجود رژیم تکتونیک امتدادلغز در منطقه است. تعیین جهت و مقدار این تنش ها امکان تخمین فشار بهینه گل حفاری و انتخاب مسیر مناسب حفاری در حفر چاه های انحرافی را فراهم می کند</span></span></span> محمد غفوری